هندبال

تاریخچه هندبال :
در مورد اين رشته ورزشي تاريخ دقيقي را نمي توان مشخص نمود . ولي بدون ترديد شكل گيري و پيدايش آن را مي توان به قبل از ميلاد مسيح نسبت داد . هومر تاريخ نويس مشهور يونان در كتاب معروف خود به نام اوديسه از اين ورزش به نام اورانيا نام برده است . اين بازي كه روي يكي از ديوارهاي آتن قديم در سال 600 قبل از ميلاد حجاري شده بود ، درسال 1962 كشف گرديد . اين ورزش در سال 1890 ميلادي با تغييراتي كه در آن توسط كنراد كوخ ، معلم ورزش آلماني داده شد ، به صورت يك ورزش جديدتر به نام رافابل اشپيل معرفي شد . پس از جنگ جهاني اول ، ورزش هندبال توسط آقاي هرمان رئيس فدراسيون هندبال آلمان مورد توجه قرار گرفت و خدمات زيادي به ورزش هندبال ارئه نمود . در سال 1920 مقررات هندبال توسط يك نفر آلماني به نام دكتر كارل شلنز استاد دانش سراي عالي تربيت بدني و ورزش برلين تدوين گرديد ، كه او را پدر هندبال نيز ناميده اند . ابتدا اين ورزش با يازده بازيكن و معمولا” روي زمين فوتبال انجام مي شد ، بعدها رفته رفته شكل اين ورزش تغيير كرد ودر خيلي از كشورهاي سردسير اروپايي ( سوئد ، سوئيس ، بلژيك ) به داخل سالن كشيده شد وتعداد بازيكنان آن از يازده به هفت نفر كاهش يافت . بين سالهاي 1904 و 1920 با استفاده از بعضي قوانين فوتبال در قاره اروپا توسعه بيشتري يافت .قبل از تشكيل فدراسيون ، هندبال در آلمان جزء فدراسيونهاي ژيمناستيك و دو و ميداني محسوب مي شد . در سال 1926 كميسيوني براي متحدالشكل نمودن اين ورزش برگزار گرديد و بالاخره در ماه اوت سال 1928 در آمستردام ، فدراسيون بين المللي مستقل هندبال با يازده كشور عضو ، به وجود آمد . در سال 1931 كميته بين المللي المپيك اجازه داد كه هندبال جزء بازيهاي المپيك در آيد .
در ايران نيز تا قبل از سال 1344 هندبال يازده نفره به طور پراكنده به وسيله مربيان ورزش در مراكز نظامي و ديگر مراكز ورزشي به طور محدود اجرا مي شد . در ايران هندبال يازده نفره موفقيت چنداني بدست نياورد و در سال 1347 پيشنهاد اينكه ورزش هندبال به عنوان يكي از رشته هاي ورزشي آموزشگاهها شناخته شود ، توسط مسئولين وقت پذيرفته شد و فدراسيون هندبال آموزشگاههاي كشور تشكيل گرديد . فدراسيون هندبال هم اكنون به عنوان يكي از فدراسيون هاي ورزشي فعال ، مسئوليت هدايت و برنامه ريزي فعاليتهاي ورزش هندبال در جمهوري اسلامي ايران را بر عهده دارد .

فواید اختصاصی هندبال :

1- اجزاي آمادگيهاي جسماني مثل : سرعت ، قدرت ، استقامت ، چابكي و انعطاف پذيري در اين رشته ورزشي
در حد مطلوب پرورش مي يابند .

2- دررشته هندبال آمادگيهاي رواني و خلاقيت افزايش يافته و قوه ادراك و تصميم گيري را در فرد در يك سطح
بسيار بالا افزايش مي دهد .
3- بازي با توپ و استفاده از تكنيكهاي پيشرفته دراين رشته باعث مي شود كه در اغلب اوقات بازيكنان ، لذت
موفقيت را در اجراي اين مهارت احساس مي كنند .
4- سرعتي كه لازمه موقيت در بازي هندبال است سبب ازدياد سرعت عمل وعكس العمل در بازيكن مي شود .
5- ورزش هندبال سبب تقويت عوامل رواني مطلوب مانند : اعتماد به نفس ، تمركز ، توجه و خود شكوفايي مي شود .
6- باعث كسب نشاط وشادابي در فرد مي شود .

قوانین کلی هندبال :

1- بازي هندبال توسط دو تيم و در يك تيم رسمي ، هندبال با 12 نفر بازيكن انجام مي شود .
2- زمين هندبال داراي 40 متر طول و 20 متر عرض مي باشد و در هر نيمه از زمين يك دروازه وجود دارد .
3- وقت بازي براي بازيكنان زن و مرد 16 سال به بالا عبارت است از دو نيمه 30 دقيقه اي با 10 دقيقه استراحت بين آن .
4- هدف از انجام اين بازي عبور دادن توپ از خط دروازه با استفاده از شوت كه با رعايت قوانين مربوط توسط دستها انجام مي شود ، مي باشد .
5- توپ را مي توان با پاسهاي مختلف ( بالاي سر ، سينه و …) ، دريبل ، سه گام و ……. با رعايت قوانين در زمين حركت داد تا منجر به زدن گل شود ، هر گل در اين بازي يك امتياز محسوب مي شود .
برترین های هندبال در جهان :

تاريخچهُ هندبال در جهان
هومر تاريخ نويس مشهور يونان در كتاب معروف خود اوديسه 3 از ورزش هندبال با نام (اورانيا) ياد كرده است . اين بازي كه در سال 600 قبل از ميلاد روي يكي از ديوارهاي آتن قديم حجاري شده بود , در سال 1926 كشف شد .
در قرنهاي شانزدهم و هفدهم ميلادي خانمهاي درباري و شواليه ها به اين بازي كه تغيير مختصري يافته بود ميپرداختند و شاعران وقت , آن را اولين بازي تابستاني نام نهاده بودند .
كنراد كخ كه يك معلم ورزش آلماني بود – در سال 1890 هندبال را به صورت جديد تری با نام ( رافابل اشپيل )6 معرفي كرد كه از آن پس آن را به صورت هندبال يازده نفره بازي مي كردند كه شباهت زيادي به يكي از بازيهاي محلي چك واسلواكي به نام (هازنا ) 7 داشت .
پس از اولين جنگ جهاني , آقاي ( هرمان ) 8 رئيس فدراسيون هندبال آلمان براي گسترش و تحكيم اين ورزش بسيار خدمت كرد . البته دكتر ( كارل شلنز ) 9 استاد دانشسراي عالي تربيت بدني و ورزش برلين كه او را پدر هندبال ناميده اند , پيشتر در سال 1920 مقررات اين ورزش را تدوين كرده و آن را دركلاسهاي خود به مرحله اجرا در آورده بود , لذا پس از او شاگردانش موجبات گسترش اين ورزش را در سراسر آلمان فراهم آوردند .
در كشورهاي شمالي به دليل سردي هوا , براي اجراي اين ورزش در سالن , شكل نازه اي بد ان داده شد كه اين امر باعث پيدايش هندبال هفت نفرهُ امروزي شد . اين ورزش بين سالهاي 1904 – 1920 با استفاده ا ز بعضي قوانين بازي فوتبال , در قارهُ اروپا توسعه بيشتري يافت و به همين دليل فوتبال اثر بسياري بر آن گذاشته است .قبل ا زتشكيل فدراسيون هندبال در آلمان , اين ورزش به ضميمه فدراسيونهاي ژيمناستيك و دو و ميداني اداره مي شد , اما آقاي ( كارل ديم ) برا ي يكنواختي آن اقداماتي انجام داد كه بعدها به نتيجه رسيد . تا سال 1928 از نظر تشكيلات بين المللي نيز هندبال جزو فدراسيون بين المللي دو و ميداني محسوب مي شد , اما به دليل اهميت هندبال اين فدراسيون در هشتمين كنگره خود كه در سال 1926 برگزار شد كميسيوني براي مستقل كردن آن به وجود آورد و سر انجام درماه اوت 1928 فدراسيون بين المللي مستقل هندبال با يازده كشور عضو در آمستردام تشكيل شد كه آقاي ( اوري براندج ) 2 , عضو هياُت مديرهُ آن , براي گسترش اين ورزش كمكهاي بسياري كرد .در همان سال اولين بازي نمايشي هندبال در آمستردام بانجام شد و در سال 1931 كميتهُ بين المللي المپيك اجازه داد كه هندبال جزو بازيهاي المپيك در آيد . ازسال 1928 – 1934 فدراسيون بين المللي هندبال گسترش بسياري يافت و توانست بيش ا ز25 كشو ررا به عضويت بپذيرد , سرانجام اولين بازيهاي بزرگ و رسمي هندبال در المپيك سال 1936 برلن در رشته هندبال يازده نفره مردان انجام يافت كه كشورهاي آلمان , اتريش و سوئيس به ترتيب مقامهاي اول تا سوم را به دست آوردند . در سال 1937 در بازيهاي جهاني دانشگاهي , مسابقات هندبال نيز انجام شد كه آلمان به مقام اول رسيد , سپس در سال 1938 به مناسبت دهمين سال تاُسيس فدراسيون بين المللي هندبال , اولين مسابقات قهرماني جهان در رشته هاي هندبال يازده نفره و هفت نفره يا شركت كشورهاي آلممان , دانمارك , هلند , مجارستان , لوكزامبورك , لهستان , سوئد , سوئيس و چك و اسلواكي در كشور آلمان فدرال انجام شد كه در هر دو رشته كشور آلمان فدرال به مقام او ل نايل آمد و د رهندبال هفت نفره , كشورهاي اتريش و سوئد به ترتيب مقامهاي دوم و سوم را به دست آوردند . پس از دومين جنگ جهاني ارتباطات بين المللي بسرعت از سر گرفته شد و بدين ترتيب , فدراسيون قديمي هندبال منحل شد تا اينكه در ماه ژوئيهُ سا ل1946 با پيگيري كشورهاي فرانسه و سوئد و با شركت كشورهاي دانمارك , فنلاند , فرانسه , هلند , نروژ , لهستان و سوئيس كنگره أي در گپنهاك تشكيل گرديد كه به ايجاد فدراسيون فعلي هندبال در كپنهاك منجر شد .سپس در سال 1950 محل اين فدراسيون , به كشور سوئيس انتقال يافت . در استكهلم يك كميسيون فني بين المللي تشكيل شد كه هدف ا زتشكيل آن بررسي مقررات هندبال بود . در سال 1947 اولين دورهُ داوري هندبال در دانمارك تشكيل شد و آثار بسيار مهم و مطلوبي بر داوري اين ورزش به جاي گذاشت . در سال 1948 فرانسه مسابقات هندبال يازده نفره را با عنوان ( جام صلح ) برگزار كرد و كشورهاي سوئد , دانمارك , سوئيس و فرانسه به ترتيب مقامهاي اول تا چهارم را به دست آوردند . در سال 1952 دومين دورهُ مسابقات جهاني هندبال يازده نفره در سوئيس برگزار شد كه كشورهاي آلمان , سوئد , سوئيس , اتريش , دانمارك , هلند , فرانسه و اسپانيا به ترتيب مقامهاي اول تا هشتم را كسب كردند . در سال 1954 مسابقات جهاني هندبال هفت نقره در سوئد برگزار شد و اين كشور به مقام اول رسيد و كشورهاي آلمان شرقي و چك واسلواكي به مقامهاي دوم و در مسابقات بين المللي هندبال يازده نفره كه در سال 1955 در آلمان برگزار شد كشورهاي آلمان , سوئيس و شوروي به مقامهاي اول تا سوم رسيدند . در سال 1956 مسابقات جهاني هندبال يازده نفرهُ بانوان در آلمان برگزار شد كه كشورهاي روماني , آلمان و مجارستان به مقامهاي اول تا سوم دست يافتند . سال بعد , اين مسابقات در رشته هندبال هفت نفره در كشور يوگسلاوي برگزار شد كه كشورهاي چك و اسلواكي , مجارستان و يوگسلاوي به مقامهاي اول تا سوم رسيدند . در سال 1958 مسابقات جهاني هندبال هفت نفره در آلمان شرقي برگزار شد و كشورهاي سوئد , چك و اسلواكي و آلمان شرقي مقامهاي او ل تا سوم را به دست آوردند . خلاصهُ نتايج مسابقات قهرماني جهان در رشتهُ هندبال سالني در دستهُ مردان – كه در حال حاضر معمولا” بين شانزده تيم برگزار مي شود – به شرح زير است :

در سال 1938 مسابقات در آلمان غربي برگزار شد و تيمهاي آلمان غربي , اتريش و سوئد به ترتيب اول , دوم و سوم شدند .
در سال 1954 مسابقات در سوئد برگزار شد و تيمهاي سوئد , آلمان شرقي و چك واسلواكي مقامها ياول تا سوم را به دست آوردند .در سال 1958 مسابقات در آلمان شرقي برگزار شد و تيمهاي سوئد , چك واسلواكي و آلمان شرقي صاحبت مقامهاي اول تا سوم شدند .
در سال 1961 مسابقات در آلمان غربي برگزار شد و كشورهاي روماني , چك و اسلواكي و آلمان شرقي به ترتيب اول تا سوم شدند .
در سال 1964 مسابقات در كشور چك و اسلواكي برگزار شد و تيمهاي روماني , سوئد و چك واسلواكي به مقامهاي اول تا سوم دست يافتند .
در سال 1967 مسابقات در سوئد برگزار شد و كشورهاي چك واسلواكي , دانمارك و روماني به ترتيب اول , دوم و سوم شدند .
در سال 1970 مسابقات در كشور فرانسه برگزار شد و كشورهاي روماني , در سا ل1974 مسابقات در كشور آلمان شرقي برگزار شد و تيمهاي روماني , آلمان شرقي و يوگسلاوي به مقامهاي اول تا سوم دست پيدا كردند .
در سال 1978 مسابقات در كشور دانمارك برگزار شد و كشورهاي آلمان غربي , شوروي و آلمان شرقي به مقامهاي او ل تا سوم رسيدند .
در سال 1982 مسابقات در آلمان غربي برگزار شد و كشورهاي شوروي , يوگسلاوي و لهستان به ترتيب مقامهاي اول تا سوم را به خود اختصاص دادند .
در سال 1986 مسابقات در يوگسلاوي برگزار شد و كشورهاي يوگسلاوي , مجارستان و آلمان شرقي به مقامهاي اول تا سوم دست يافتند .
خلاصه نتايج مسابقات قهرماني جهان در رشتهُ هندبال سالني در دستهُ زنان به شرح زير است :
در سال 1957 مسابقات در كشور يوگسلاوي برگزار شد و تيمهاي چك و اسلواكي , مجارستان و يوگسلاوي به مقامهاي اول تا سوم دست پيدا كردند .
در سال 1962 مسابقات در كشور روماني برگزار شد و تيمهاي روماني , دانمارك , چك و اسلواكي اول , دوم و سوم شدند .
در سال 1965 مسابقات در آلمان غربي برگزار شد و كشورهاي مجارستان , يوگسلاوي و آلمان غربي به مقاامهاي اول تا سوم رسيدند .
در سال 1971 مسابقات در كشور هلند برگزار شد و تيمهاي آلمان غربي , يوگسلاوي و مجارستان مقامهاي اول تا سوم را از آن خود كردند .
در سال 1973 مسابقات در كشور يوگسلاوي برگزار شد و كشورهاي يوگسلاوي , روماني و شوروي به ترتيبل به مقامهاي اول تا سوم دست يافتند .
در سال 1975 مسابقات در كشور شوروي برگزار شد و كشورهاي آلمان غربي , شوروي و مجارستان توانستند مقامهاي اول تا سوم را به دست آورند .
در سال 1978 مسابقات در كشور چك و اسلواكي برگزارشد و تيمهاي آلمان غربي , شوروي و مجارستان براي بار ديگر مقامهاي اول تا سوم را از آن خود و در سال 1982 مسابقات در كشور مجارستان برگزار شد و تيمهاي شوروي , مجارستان و يوگسلاوي به مقامهاي اول تا سوم رسيدند .
هندبال سالني در سال 1972 دوباره به بازيهاي المپيك راه پيدا كرد .
خلاصه نتيجهُ مسابقات هندبال هفت نقرهُ سالني , در دسته هاي مردان و زنان در بازيهاي المپيك كه در حال حاضر معمولا” بين دوازده تيم برگزار مي شود به شرح زير است :
الف ) دستهُ مردان
سال 1936 بازيهاي المپيك برلن : مسابقات هندبال يازده نقرهُ مردان برگزار شد و تيمهاي آلمان , اتريش و سوئيس به ترتيب به مقامهاي اول تا سوم رسيدند .
سال 1972 بازيهاي المپيك مونيخ : در اين بازيها تيمهاي هندبال يوگسلاوي , چك و اسلواكي و روماني به مقامهاي اول تا سوم دست يافتند .
سال 1976 بازيهاي المپيك مونترال : در اين بازيها تيمهاي هندبال كشورهاي شوروي , روماني و لهستان به مقامهاي اول تا سوم دست پيدا كردند .
سال 1980 بازيهاي المپيك مسكو : در اين بازيها , تيمهاي هندبال آلمان شرقي , شوروي و روماني توانستند مقامهاي اول تا سوم را به دست آورند .
سال 1984 بازيهاي المپيك لوس آنجلس : در اين بازيها كشورهاي يوگسلاوي , آلمان شرقي و روماني مقامهاي اول تا سوم را تصاحب كردند .
سال 1988 بازيهاي المپيك سئول : در اين بازيها كشورهاي شوروي , كره جنوبي و يوگسلاوي , در رشتهُ هندبال به مقامهاي اول تا سوم دست يافتند .
سال 1992 بازيهاي المپيك بارسلن : در اين بازيها در بين دوازده تيم كشورهاي جمهوريهاي متحد شوروي سابق , سوئد و فرانسه به مقامهاي اول تا سوم رسيدند .

ب) دستهُ زنان
سال 1976 اين مسابقات براي اولين مرتبه در بازيهاي المپيك مونترال برگزار شد : در اين بازيها تيمهاي هندبال شوروي , آلمان شرقي و مجارستان به مقامهاي اول
سال 1980 بازيهاي المپيك مسكو : در اين بازيها كشورهاي شوروي , يوگسلاوي و آلمان شرقي به مقامهاي اول تا سوم رسيدند .
سال 1984 بازيهاي المپيك لوي آنجلس : در اين بازيها تيمهاي هندبال يوگسلاوي , كره جنوبي و چين بهت مقامهاي اول تا سوم دست پيدا كردند .
سال 1988 بازيهاي المپيك سئول : در اين بازيها كشورهاي كره جنوبي , نروژ و شوروي به ترتيب به مقامهاي اول تا سوم نايل آمدند.
سال 1992 بازيهاي المپيك بارسلن : در اين بازيها كشورهاي كره جنوبي , نروژ و جمهوريهاي متحد شوروي سابق بين هشت تيم به مقامهاي اول تا سوم رسيدند .
در حال حاضر فدراسيون بين المللي هندبال 129 عضو دارد كه 23 عضو آن در كنگره بارسلن پذيرفته شدند . علاوه بر آن هندبال در بيش ار 30 كشور ديگر نيز علاقه منداني دارد كه به اين ورزش مي پردازند .
به طور كلي تا سال 1952 هندبال يازده نفره كه در زمين فوتبال بازي مي شد بر هندبال هفت نفره كه در زمين كوچكتري , در داخل سالن انجام مي گرديد , از نظر تعداد مسابقه و تماشاچي برتري داشت , اما از آن پس هندبال هفت نفره , بويژه در كشورهاي اسكانديناوي , بسرعت رشد كرد و در ديگر كشورها نيز جاي هندبال يازده نفره را گرفت .
مسابقاتي كه در حالت حاضر به طور رسمي برگزار مي شود عبارت است از :
1.مسابقاتي كه در چهارچوب بازيهاي المپيك براي زنان و مردان انجام مي شود . اين مسابقات اولين بار در المپيك 1936 براي مردان در رشتهُ هندبال 11 نفره انجام گرفت . پس ا زيك وقفه طولاني , اين ورزش دوباره در سال 1972 در بازيهاي المپيك مونيخ براي مردان و در المپيك 1976 مونترال براي زنان برگزار شد و از آن تاريخ تاكنون , در تمام دوره هاي بازيهاي المپيك – هر چهارسال يك بار – در دسته هاي زنان و مردان انجام شده است .
2.مسابقات قهرماني جهان هر چهار سال يك با ردر گروههاي زير انجام در اين دوره ا زمسابقات تيمهاي كرهُ جنوبي , كويت و ژاپن به ترتيب مقامهاي اول تا سوم را به دست آوردند و تيم ملي جمهوري اسلامي ايران پس از واگذاري بازي به تيمهاي كويت و ژاپن در دوره مقدماتي براي اولين مرتبه در تاريخ اين مسابقات به مقام نهم مسابقات رسيد .
ج) مسابقات قهرماني هندبال آسيا در دستهُ جوانان .
1. اولين دورهُ مسابقات قهرماني هندبال جوانان آسيا در سال 1988 در كشور سوريه برگزار شد , تيم ملي جوانان جمهوري اسلامي ايران در اين مسابقات شركت كرد و بدون برد پس از تيمهاي كرهُ جنوبي , كويت , سوريه , قطر , تايوان , امارات متحده عربي , ژاپن و فلسطين , در مقام نهم جاي گرفت .
2. دور دوم اين مسابقات در مرداد ماه 1990 در تهران برگزار شد . تيم ملي هندبال جوانان جمهوري اسلامي ايران در اين مسابقات در بين تيمهاي چين , كرهُ جنوبي , سوريه , ژاپن , تايوان , قطر و هندوستان با سه باخت و يك پيروزي به مقام ششم رسيد .
3. تيم ملي جوانان ايران در مسابقات سال 1992 در پكن شركت نكرد . در اين مسابقات در دسته مردان كشورهاي كره جنوبي , كويت و ژاپن بين شش تيم به ترتيب مقامهاي اول تا سوم رسيدند . در دسته زنان نيز كشورهاي كره جنوبي , كره شمالي و چين مقامهاي اول تا سوم را به دست آوردند .تاريخچهُ هندبال در ايران
در سال 1344 شمسي كه آقای دکتر اميرتاش پس از پايان تحصيلات دورهُ ليسانس در رشته تربيت بدني و ورزش , از كشور فرانسه به ايران مراجعت كرد گفتگوها و اقدامات اوليه أي را جهت تاُ سيس فدراسيون هندبال ايران از طريق كميتهُ ملي المپيك شروع شود . مدارك لازم نيز از فدراسيون بين المللي هندبال گرفته شد تا از اين طريق , مقدمات پيدايش ورزش هندبال 7 نفره در ايران فراهم شود , اما با تغييرات اداري در يك سال بعد , در جلسهُ كنگرهُ روُساي تربيت بدني و مديران فني استانها و فرمانداريهاي كل ايران – كه همزمان با برگزاري مسابقات ورزشي آموزشگاههاي كشور در خرداد ماه سال 1345 در شيراز تشكيل شد – آقای دکتر اميرتاش طي شرح مبسوطي , تصويب و اجراي هندبال در آموزشگاههاي كشور را به كنگره پيشنهاد كرد , ليكن به علت آشنا نبودن شركت كنندگان در كنگره با ورزش هندبال , متاُسفانه اين پيشنهاد به تصويب نرسيد و بررسي بيشتر درباره آن به آينده موكول شد .