دانش مدیا
آرشیو

پیوند ها

:: راهنمای خرید :: شماره حساب ها :: شرايط و قوانين :: پرسشهای متداول
تماس با ما پورتال سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور
حمایت می کنیم
تازه های نقطه‌ ویرگول
آرشیو
تبلیغات
تعرفه ها
امروز : شنبه ۱۷ خرداد ۱۳۹۹
جدول تناوبی

جدول تناوبی یا جدول مندلیف، یکی از مهم‌ترین جداول نوشته شده تاریخ بشر است. در این جدول عناصر شیمیایی بر اساس عدد اتمی (تعداد پروتون‌ها) چیده‌ شده‌اند. با این چینش، عناصری که خواص مشابه دارند در کنار هم قرار گرفته‌اند.

نظم بسیار زیبایی در این جدول برقرار است. ده‌ها نکته می‌توان ازین جدول استخراج کرد. اولین جدول تناوبی در سال ۱۸۶۹ توسط دیمیتری مندلیف نوشته شد. از آن زمان تا کنون عناصر زیادی به این جدول اضافه شده‌اند. ولی کلیت جدول همان است. در همان زمان مندلیف توانست بر اساس جدول، خواص برخی از عناصر ناشناخته را هم پیش‌بینی کند.

در این مقاله قصد داریم نکات جدول تناوبی را شرح دهیم. پس بدون اتلاف وقت و مقدمه چینی به سراغ نکات می‌رویم:

نکات کلی جدول تناوبی

نکته : در جدول تناوبی عناصر بر اساس عدد اتمی یا Z مرتب شده‌اند. عدد اتمی برابر است با تعداد پروتون‌های هسته اتم. بنابراین ایزوتوپ‌ها در جدول تناوبی از هم جدا نمی‌شوند. تمام ایزوتوپ‌های یک اتم در جدول تحت یک نام هستند.

نکته : جدول تناوبی دارای ۱۱۸ عنصر است.

نکته : ۹۴ عنصر اول جدول تناوبی در طبیعت یافت می‌شوند (در شیمی ۲، ۹۱ عنصر ذکر شده است). ۲۴ عنصر دیگر (از ۹۵ تا ۱۱۸) در آزمایشگاه ساخته شده‌اند.

نکته : از ۹۴ عنصری که در طبیعت یافت می‌شوند، ۸۴ عدد پایدارند. ۱۰ عنصر دیگر در طی فرآیند شکست عناصر دیگر به وجود می‌آیند و ناپایدارند.

نکته : تا کنون هیچ عنصر سنگین‌تر از اینستنیم (عنصر ۹۹) در ابعاد ماکروسکوپیک و مقدار زیاد دیده نشده است. عناصر استاتین (۸۵) و فرانسیم (۸۷) هم تنها به صورت نور ساطع در زیر میکروسکوپ دیده شده‌اند.

https://daneshonline.com/wp-content/uploads/2018/02/D8ACD8AFD988D984_D8AAD986D8A7D988D8A8DB8C.jpg

 

گروه‌ها در جدول تناوبی

نکته : ستون‌های جدول تناوبی را گروه می‌نامند.

نکته : عناصری که در یک گروه قرار دارند، دارای خواص شیمیایی مشابه هستند. زیرا آرایش الکترونی آنها شبیه به هم است. یعنی تعداد الکترون‌های لایه‌ی آخر آنها یکسان است.

نکته : تعداد ۱۸ گروه در جدول تناوبی وجود دارد. شماره‌گذاری از سمت چپ به راست است. نام و خواص گروه‌ها به ترتیب زیر است (از ستون سمت چپ جدول به راست):

 

  • گروه یک، فلزات قلیایی: این گروه یک الکترون در لایه آخر دارند. با از دست دادن یک الکترون به آرایش گازهای نجیب می‌رسند. بسیار واکنش پذیرند. بسیار نرم هستند. در تماس با آب به شدت واکنش داده و محلول بازی تولید می‌کنند.

 

  • گروه دو، فلزات قلیایی خاکی: دارای دو الکترون در اوربیتال بیرونی هستند. واکنش‌پذیری کمتری نسبت به فلزات قلیایی دارند. سخت‌تر و چگال‌تر از فلزات قلیایی هستند.

 

  • گروه سه تا دوازده، فلزهای واسطه: همگلی فلز هستند. واکنش‌پذیری کمتری نسبت به قلیایی خاکی دارند. بی‌نظمی‌های زیادی در آرایش الکترونی و خواص آنها دیده می‌شود.

 

  • گروه ۱۳ تا ۱۶: در این گروه‌ها برخی فلز، برخی نافلز و برخی شبه فلز هستند.

 

  • گروه ۱۷، هالوژن‌ها: این گروه همگی نافلزند و تنها یک الکترون در لایه آخر کم دارد. به شدت واکنش‌پذیرند و با فلزهای قلیایی تشکیل نمک می‌دهند. در واکنش با هیدروژن تشکیل اسید می‌دهند. با حرکت از بالا به پایین در هالوژن‌ها، واکنش‌پذیری آنها کاهش می‌یابد زیرا شعاع اتم زیاد می‌شود.

 

  • گروه ۱۸، گازهای نجیب: این گروه آرایش الکترونی کاملی دارند. تمایل آنها به واکنش کم است.

 

تناوب در جدول تناوبی

نکته : سطرهای جدول تناوبی را دوره می‌نامند.

نکته : یک دوره جدید زمانی شروع می‌شود که یک لایه الکترونی اولین الکترون خود را بگیرد.

نکته : جدول تناوبی به چهار دسته تقسیم می‌شود:

    دسته اول: این دسته شامل فلزات قلیایی، قلیایی خاکی، هیدروژن و هلیم است و آن را دسته s می‌نامند. زیرا در تمامی عناصر این دسته، آخرین لایه الکترونی، s است.

    دسته دوم: این دسته شامل شش گروه آخر است. یعنی از گروه ۱۳ تا ۱۸٫ این دسته را p می‌نامند. در تمامی عناصر این دسته، آخرین لایه الکترونی، p است.

    دسته سوم: این دسته گروه‌های ۳ تا ۱۲ را شامل می‌شود. به این دسته d یا فلزات واسطه می‌گویند. در تمامی عناصر این دسته، آخرین لایه الکترونی، d است.

    دسته چهارم: این دسته شامل دو ردیف جدا شده در پایین جدول است. ردیف اول را لانتانیدها و ردیف دوم را اکتینیدها می‌نامند. نام این دسته f است. این دسته شماره گروه ندارد. در تمامی عناصر این دسته، آخرین لایه الکترونی، f است.

روند تغییر الکترونگاتیوی در جدول تناوبی

الکترونگاتیوی یعنی تمایل یک اتم برای جذب الکترون. الکترونگاتیوی به صورت نسبی سنجیده می‌شود. بیشتری الکترونگاتیوی مربوط به فلوئور است و آن را ۴ می‌گیرند. الکترونگاتیوی سایر عناصر را با توجه به فلوئور تعیین می‌کنند.

نکته : در یک گروه، هر چه از بالا به پایین حرکت کنیم، الکترونگاتیوی اتم‌ها کاهش می‌یابد. زیرا فاصله الکترون آخر از هسته اتم بیشتر شده و در نتیجه کشش هسته روی آن کمتر است. پس از دست دادن این الکترون راحت‌تر می‌شود.

نکته : در یک دوره از چپ به راست، الکترونگاتیوی اتم‌ها افزایش می‌یابند. زیر لایه آخر کامل‌تر می‌شود و در نتیجه گرفتن یک الکترون برای تکمیل کردن لایه آخر، آسان‌تر از دادن الکترون می‌شود.

استثنا: گازهای نجیب تمایل به واکنش کمی دارند و کلاً الکترونگاتیوی برای آنها تعریف نمی‌شود. لانتانیدها و اکتینیدها هم از دو قانون بالا پیروی نمی‌کنند.

تاریخ: 1396/11/12 بازديد: 1,215 ادامه
پراکندگی زیست بوم های جهان

مناطق زندگی تمام گیاهان ، حیوانات و سایر موجودات با شرایط طبیعی محیط در یک منطقه ویژه بنام زیست بوم شناخته شده است . یک زیست بوم با انواع حیات گیاهی مشخصی با توجه به موقعیت ، شرایط آب وهوائی ، عرض جغرافیائی و ارتفاع تعیین می شود .

برای مثال در قسمت های شمال آمریکا و آسیا جنگلهای مخروطی و جنب قطبی وجود داردن که دارای شرایط طاقت فرسایی بوده و فصل رشد درختان در آن کوتاه است . بجای درختان گیاه کوتاه قد توندرا در این مناطق رشدو نمو می کنند . با افزایش ارتفاع پدیده مشابهی اتفاق می‌افتد بطوریکه درختان جای خود را در مناطق بلند کوهستانی به گیاهان کوتاه قد می‌دهند .

یک زیست بوم از اکوسیستم های زیادی با جمعیت اندکی از گیاهان و جانوران به همراه شرایط محیط زندگی شان (‌قسمت های طبیعی موثر در آنها ) ساخته شده است . در حالی که مرزهای یک زیست بوم بوسیله آب وهوا تعیین شده مرزهای جمعیتی یک اکوسیستم با ویژگی های طبیعی مانند : رشته کوهها یا دیواره بالائی رودخانه‌ها از همدیگر جدا هستند . یک اکوسیستم با زیست بوم ویژه به داشتن اشکال رشد همانند گیاهان و حیوانات با عادت غذایی مشابه گرایش دارد .

زیست بوم های اصلی کره زمین شامل : جنگل های بارانی استوائی ، جنگلهای مخروطی شمال ، توندرا ، بیابان ، مراتع ساوان و بلوط کوتاه قد است . اگر چه بعضی اوقات بصورت اختیاری اصطلاح زیست بوم در مورد محیط های وابسته به دریا بکاربرده شده که بیانگر مناطق زیســت دریائی مانند منطــــــقه ساحــلی وآب کم عمق ، منطقه آبهای آزاد اقیانــوس های باز ومنطقه عمیق کف اقیانوسی است .

جنگل های باران‌های استوائی پیچیده ترین زیست بوم ‌های جهان است . این زیست بوم در ارتفاعات پایین منطقه استوائی پیدا می شود جائی که همیشه گرم ومرطوب است . درختان جنگلهای بارانی توسط سایه شاخ و برگ متراکم بالائی و در هم تنیدگی درختان جنگلی متمایز می شوند . ارتفاع این سایبانها ممکن است به بیش از ۵۰ متر ( ۱۶۰ فوت )برسد . سایبانهای ضخیم به نور آفتاب و باران بندرت اجازه می دهند که به کف جنگل که پوشش کم تراکمی دارند نفوذ نمایند . خاک آنها مواد غذائی ناچیـــزی دارد و بسـیاری از گیاهان قادر هستـــند اندک مواد غـــذائی موجـــود را جذب و ذخیره نمایند .

جنگل های مخروطی شمالی را بنام تایگای روسیه می شناسیم ، نواری در امتداد آلاسکا ، کاندا ، روسیه ، و چین یافت شده ودر جاهایی که زمستانهایی با دوره سرمای طولانی هستند . مخروطیان عبارتند از : صنوبر ،کاج سیاه ، شاه درخت و گیاهان غالب حتی گل سنگ ها و همچنین خزه‌ها زیادی که در تمام مانداب ها و باتلاق های تمام مناطق رشد می کنند .

توندرای مناطق جلگه‌ای فاقد درخت است ودر نیمکره شمالی در قسمت شمال جنگل های مخروطی و در نیمکره جنوبی در پنینسولای قطب جنوب قرار دارد . در این زیست بوم درختان به دلیل برودت ، یخبندان دائمی و وجود یک لایه یخ زده در زیر خاک نمی توانند جان سالم ببرند .

زیست گیاهی تمایل اندکی به رشد ونمو در سطح زمین دارد . در تابستان تعداد زیادی از پرندگان به توندرا مهاجرت می کنند تا از حشرات آن تغذیه نمایند . جانوران دیگر یافت شده در این منطقه شامل : گوزن شمالی ، گرگ ، روباه و موش های آبی است. یک زیست بوم مشابهی بنام زیست بوم کوهستانی نامیده می‌شود که در مناطق بلند کوهستانی در نقاط مختلف جهان یافت شده است . گیاه بعلت شرایط طاقت فرسای دارای رشد پایینی در علفزارهای مناطق کوهستانی است .

زیست بوم کویر با بارش ۲۵۴ میلیمتر ( ۱۰ اینچ) در سال و درجه حرارت بالا تعریف شده است . گیاهان بیابانی برای مقابله با کمبود رطوبت و حفظ آب دارای ویژگی های از قبیل رنگ روش ، برگهای کوچک ، ضخیم و یا مومی هستند . اغلب حیواناتی که در بیابان زندگی می کنند به همراه محیطشان دارای رنگ روشنی هستند . و بدلیل حرارت بالای روز معمولا در شب فعال‌تر هستند .

زیست بوم های مراتع در هر قاره‌ای بجز در قطب جنوب یافت می‌شوند و یک چهارم سطح زمین را پوشانده‌اند. معمولا مراتع در زمین های مسطح و در حال لغزش یافت می‌شود و تمایل دارند در داخل قاره‌ها جائی که مقدار بارش کمتر است رشد نمایند. . خشکسالی های زیاد دوره‌ای در مراتع اتفاق می افتد که در پی آن حرارت سوزان گیاهان زیادی را از بین می‌برد . مراتع بوسیله گندمیان ، جگن ها وسایر گیاهان کوچک و پایدار پوشانده شده‌اند . خشکسالی ، آتش سوزی چرای آنها توسط گیاهخوارانی مانند گوزن و گاومیش های کوهان دار امریکائی رشد درختان را محدود می‌سازد . هم اکنون مراتع زیادی بطور وسیع به زیر کشت برده شده و در آنجا محصولاتی مانند گندم ، ذرت و سایر غلات کاشته شده است .

ساوانهای مناطق استوائی بوسیله مراتع و درختان منفرد و قابل گسترش هستند . بزرگترین و مشهور ترین ساوانهای جهان ساوان افریقا است که قسمت جنوبی قاره تا بیابان صحرا پوشانده است. در ساوانهای افریقا گله‌هایی از حیوانات در چمن های آن به چرا مشغول بوده وزرافه‌ها هم از بالای درختان تغذیه می کنند . ساوانهایی استوائی دیگری در امریکای جنوبی و هند و استرالیا یافت شده است .

زیست بوم بلوطهای کوتاه قد با بیشه های از برگ های کوچک بوته های همیشه سبز را احاطه کرده است . ویژگی های آن تابستانهای گرم و خشک و زمستانهای خنک و مرطوب دارد . این زیست بوم در ارتاعات پای کوهی کالیفرنیا و مناطق آب وهوائی مدیترانه‌ای یافت می شود . گیاهان بلوط با آتش سوزهای فراوان ناشی از رعد وبرق و شرایط خشک سازگاری پیدا کرده‌اند.

تاریخ: 1396/9/5 بازديد: 3,110 ادامه
پاورپوینت آلودگی های خاک

موضوع پاورپوینت : آلودگی های خاک ( آلاینده های صنعتی و کشاورزی و شهری )

تاریخ: 1396/8/12 بازديد: 2,699 ادامه
چرا در مرغداری ها از کاغذ و مقوا استفاده می کنند؟

مرغداری ها سالن ها یا سوله های بزرگی هستند که در آنجا مرغ ها تخم گذاری میکنند و یا جوجه ها پرورش می یابند.

در هر دو حالت تر کاغذ و مقوا برای کف مرغ داری ها استفاده میشود.ولی سالن پرورش مرغ ها و جوجه ها اغلب از هم مجزا است.

دلایل استفاده از کاغذ و مقوا:

کاغذ و مقوا از خمیر کاغذ که بصورت رول و ورقه ورقه ای تولید شده و در بازار موجود است، تهیه شده و در مرغداری در اندازه های داخواه بریده شده و بصورت سرتاسری پهن می گردد:

مزایا و فایده ها:

۱)چون به فضای گرمی در مرغ داری در فصل سرد نیاز است ، کاغذ مانند عایق حرارتی عمل می کند.

۲) از مصرف بی رویه آب برای نظافت پی در پی مرغداری جلوگیری می کند.

۳) از به هدر رفتن دانه ها و مواد غذایی طیور جلوگیری می کند.

۴) جلوی فاسد شدن تخم ها و مواد غذایی (مانند کپک زدگی) و گندیدگی را می گیرد.

۵) سطح صاف و هموار و مناسبی را برای راه رفتن و خوابیدن طیور بوجود می آورد.

۶) از گسترش نم و رطوبت جلوگیری می شود.

۷) جلوی انتشار بوی نامطبوع فضولات پرندگان را می گیرد.

۸) با ایجاد سطح صاف و ایمن از محصولات و فرآورده ها مانند تخم مرغ محافظت می کند.

معایب و ضررها:

۱)  گران شدن کاغذ و مقوا سبب صرف هزینه های زیادی می شود.

۲)  کاغذ زیادی در صنعت کاغذ مصرف می شود.

۳)  هر چند وقت یکبار باید سطح کاغذ را جمع اوری و دوباره تعویض کرد.که مستلزم صرف زمان و هزینه زیادی است.

تاریخ: 1396/7/23 بازديد: 1,962 ادامه
چرا روغن مایع بهتر از روغن جامد است؟

روغن جامد برای سلامتی خطرناک است.

کسانی که روغن نباتی جامد مصرف می کنند بیشتر از کسانی که روغن مایع مصرف می کنند در معرض خطر حمله قلبی می باشند.

روغن مایع از روغن جامد بهتر و سالم تر است زیرا روغن مایع بهتر و آسان تر جذب بدن می شود و روغن جامد دیر هضم می باشد در واقع روغن جامد در دمای ۳۷ درجه در داخل بدن به صورت جامد باقی می ماند. روغن جامد به جذب کلسترول بیشتر از روغن مایع کمک می کند و میزان کلسترول خون را بالاتر می برد بالا رفتن کلسترول امکان حملات قلبی را در افراد افزایش می دهد.

روغن های مایع اسید های چرب غیر اشباع هستند و روغن های جامد در پروسه تبدیل روغن مایع به جامد به اسیدهای چرب اشباع شده تبدیل شده اند و برای سلامت شخص مضر می باشند.

نکاتی در مورد استفاده از روغن مایع

در مورد روغن های مایع این نکته ها را به خاطر داشته باشید که

  1. روغن مایع را در دمای زیر ۲۰ درجه نگهداری نمایید.
  2. تاریخ مصرف روغن را در نظر داشته باشید.
  3. روغن مایع را دور از تابش نور مستقیم و در ظروف شفاف نگهداری نمایید.
  4. نوع روغن مصرفی خود را مرتبا” تغییر بدهید.
  5. هرگز از روغن یکبار استفاده شده دوباره استفاده ننمایید. استفاده مجدد از روغن یکبار مصرف شده سرطان زا می باشد.
  6. از روغن سالاد برای پخت و پز استفاده ننمایید.
  7. برای سرخ کردن همیشه از روغن مایع مخصوص سرخ کردن استفاده نمایید.
  8. روغن را بیش از حد مجاز برای آن نوع از روغن داغ نکنید. زیرا در آن صورت روغن اکسیده می شود و رادیکالهای آزاد سرطان زا را تولید می نماید.

انواع روغن مایع

روغن آفتاب گردان، روغن ذرت، روغن زیتون، روغن سویا، روغن بادام زمینی، روغن هسته انگور و ….

 _عادات غذایی هر شخص از دوران کودکی شکل می گیرد و زمینه بیماری ها نیز از همان زمان در اشخاص پایه ریزی می شود ضرب المثل هلندی تو همانی هستی که می خوری هم بر همین اساس پایه ریزی شده است عادات غذایی غلط در سنین بالاتر بسیار مشکل تر قابل به تصحیح می باشند.سعی کنید مصرف روغن را تا حد مورد نیاز پایین بیاورید مصرف زیاده از حد روغن باعث بروز چاقی می شود، نوع روغن مصرفی خود را مرتبا” تغییر بدهید و از روغنهای مایع استفاده نمایید.

تاریخ: 1396/7/18 بازديد: 4,277 ادامه
قهوه چیست؟!

قهوه در لغت!

در زبان و فرهنگ فارسی، واژه قهوه به شکل عمومی برای اشاره به اصطلاحات متفاوتی نظیر نوشیدنی قهوه (Coffee beverage)، دانه قهوه (Coffee bean) و یا گونه گیاه قهوه (Coffea) بکار می‌رود. در تعریف کلی قهوه نوشیدنی است با طعم و عطر متمایز که از فرآوری دانه‌های بوداده شده درخت قهوه همراه آب تهیه می‌شود. این نوشیدنی که معمولا به صورت گرم تهیه می‌شود نتیجه فرایندی به نام دم‌کردن (Brewing) است که در آن دانه‌های بوداده شده قهوه خصوصیات خود نظیر طعم و عطر را همراه قسمتی از مواد تشکیل دهنده خود به صورت محلول و غیر محلول به آبی که از آنها عبور می‌کند منتقل می‌کنند. در این فرایند معمولا از دانه‌های آسیاب شده و آب داغ (نه‌جوش) استفاده می‌شود و محصول نهایی از فیلتری برای جدا سازی قهوه باقی‌مانده (تفاله) عبور می‌کند.

دانه خوراکی درختی از خانواده قهوه‌ها است که از این دانه که خاصیت محرک دارد، در تهیه مواد غذایی مختلف و همچنین انواع نوشیدنی استفاده می‌کنند. گیاه قهوه معمولاً در نواحی گرمسیر رشد و پرورش می‌یابد. مصرف آن به بهبود تمرکز کمک می‌کند. البته در افرادی هم ایجاد اضطراب می‌کند. مصرف زیاد آن می‌تواند باعث دفع کلسیم شود.
یکی از معمول ترین شیوه‌های درست کردن قهوه این است که یک قاشق مربا خوری قهوه را با یک قاشق مربا خوری شکر مخلوط کرده و داخل ظرفی از جنس روی می‌ریزیم. سپس به اندازه یک فنجان آب یا شیر بر روی آن ریخته و بر روی حرارت ملایم قرار می‌دهیم و بسیار آرام به هم می‌زنیم تا قهوه کف کند. باید مراقب بود که قهوه نجوشد.قهوه گرفته شده‌از نام استانی است دراتیوپی Kaffa و واژهٔ انگلیسی Coffee هم از آن گرفته شده‌است و در اتیوپی به آن Bunn و یا Bunna(زبان «امهاری» زبان مردم اتیوپی) و در زبان تیگرینیایی به آن Bunni و در زبانهای دیگر، نامهایی که همه از ریشه کلمه Bunn گرفته شده‌اند نامیده می‌شود.(دانه‌=Bunn) در واقع لغت عربی قهوه خلاصه شده کلمه «قهوه البن»بوده که به معنی شراب گیاه بن است. چون در دین اسلام نوشیدن الکل نفی شده بود، قهوه به عنوانی جانشینی مناسب مورد استفاده قرار گرفت. بعدها کلمه عربی «قهوه» در زبان ترکی به «کهوه» Kahve معروف شد که همین کلمه در زبان ایتالیایی به Caffe و در زبانهای فرانسوی، پرتغالی و اسپانیای به نام Cafe مورد استفاده قرار گرفت. سابقه این لغات به دهه آخر قرن ۱۶ برمی گردد ولی لغت “Coffee” از اواسط دهه ۱۶۰۰ مورد استفاده قرار گرفت.

قهوه چیست؟
قهوه درختی است که در نواحی گرمسیری می‌روید و بلندی آن بین ۳ تا ۱۰ متر است. درخت قهوه پس از ۳ تا ۵ سال از زمان کاشت محصول می‌دهد. گلهای سفید قهوه خوش‌بو است و بسیار شبیه به یاسمن. و اما آنچه که ما به نام قهوه می‌شناسیم میوه این درخت است که که برشته و ساییده می‌شود. این میوه که ظاهری تخم‌مرغی شکل دارد و بصورت خوشه‌ای رشد می‌کند ابتدا سبز رنگ است که به تدریج زرد و در نهایت قرمز یا بنفش می‌شود. بین ۶ تا ۹ ماه طول می‌کشد تا میوه کاملن رسیده شود. هر درخت حدود ۲۰۰۰ میوه می‌دهد که تقریبا یک پوند قهوه برشته از آن بدست می‌آید. میوه قهوه را با دست می‌چینند و بر حسب وزن آنها را جدا می‌کنند. پس از شستشو دانه‌ها را خشک می‌کنند (معمولا با نور خورشید). سپس بسته‌بندی می‌کنند. اندازه دانه‌ها را در بسته‌بندی درنظر می‌گیرند تا محصولی یک‌دست ارائه شود. اکنون بسته‌ها آماده صادرات یا برشته شدن است. دانه‌ها را در جای خشک و خنک نگهداری می‌کنند.هچنین قهوه دارای خاصیت ضدعفونی کنندگی است.

قهوه گیاهى است که نخستین بار به وسیله یک چوپان شناسایى شد و سالها بعد مردم به مرور روشهاى مختلف دم کردن آن را ابداع کردند. تاکنون تمام تلاشها براى کاشت این گیاه در ایران با شکست روبرو شده است. این بوته سبزرنگ با گلهاى قرمز در کشورهاى گرمسیرى مانند برزیل، سنگاپور، اندونزى، مالزى و… به خوبى عمل مى آید. به بوته اى که دانه هاى قهوه روى آن به عمل مى آید «کافیر» مى گویند. کافیر دو نوع است. «عربیکا» و «روباستا».

قهوه دارای طعم و عطر مطبوعی است و به لحاظ شیمیایی با داشتن PH بین ۵ تا ۶ محیطی اسیدی دارد. نوشیدنی قهوه به شیوه های متنوعی تهیه (دم) می‌شود که متناسب با این شیوه‌ها و فرهنگ واژه‌های کشورها، نامی متفاوت نظیر اسپرسو (Espresso)، قهوه فیلتری (Drip coffee)، قهوه ترک (Turkish coffee) و … به خود می‌گیرند.

دانه قهوه، محصول میوه درختی همیشه سبز به همین نام است که در بیش از ۷۰ کشور دنیا کشت می‌شود. این کشورها که در نواحی استوایی زمین پراکنده‌اند در مناطق آمریکای لاتین، آسیای جنوب شرقی، آسیای جنوبی و آفریقا قرار دارند.

تاریخچه قهوه

قهوه در سال ۸۵۰ میلادی کشف شد. گله‌داری اهل اتیوپی به نام کالدی متوجه شد بزهای گله او بعد از خوردن دانه‌های قرمز رنگ بوته‌ای محلی بسیار پرانرژی و رقص‌کنان گردش می‌کنند. کالدی از دانه‌ها خورد و همان نشاط و سرزندگی را تجربه کرد. می‌گویند کالدی نخستین فردی است که طعم قهوه را چشید. اگرچه در تاریخ اختلاف‌نظر هم وجود دارد و بعضی‌ها یمن را منشا اولیه تولید قهوه می‌دانند.

قهوه در گذر تاریخ

۱- نخستین کافی‌شاپ یا قهوه‌خانه جهان سال ۱۴۷۵ میلادی در استانبول امروزی برپاشد.
۲- یمن در قرن پانزدهم مرکز صادرات قهوه به شهرهای بزرگ خاورمیانه و نیز قاهره و استانبول بود.
۳- نخستین کافی‌شاپ اروپا سال ۱۶۵۴ میلادی در ونیز افتتاح شد. همچنین آکسفورد و لندن در ۱۶۵۲، پاریس در ۱۶۷۲ و برلین در ۱۷۲۱ شاهد افتتاح نخستین قهوه‌خانه خود بودند.
۴- صنعت قهوه برزیل با قاچاق دانه‌های قهوه از پاریس در ۱۷۲۷ آغاز شد.
۵- نخستین دستگاه اسپرسوساز خانگی در سال ۱۸۲۲ در فرانسه ساخته شد. علاقمندان قهوه در کشور ایتالیا هم در ۱۹۰۵ شاهد ساخت نخستین دستگاه اسپرسوساز تجاری در کشورشان بودند.
۶- دو بار مصرف قهوه در سوئد بخاطر حمایت از اقتصاد ملی ممنوع شد در ۱۷۵۶ و طی ۱۸۱۷-۱۸۲۲ که موفق هم نبود.
۶- اکنون قهوه از معروف‌ترین و پرطرفدارترین نوشیدنی‌های جهان است. دوستداران این نوشیدنی در سراسر جهان سالانه بیش از ۴۰۰ میلیارد فنجان قهوه میل می‌کنند. بنابراین ادعای بیهوده‌ای نیست اگر بگوییم قهوه پس از نفت دومین مایع پرطرفدار جهان است!
۷- بزرگترین تولیدکنندگان قهوه در حال حاضر برزیل، کلمبیا، پورتوریکو، ویتنام، اندونزی (جاوه)، مکزیک و هند هستند. البته در ۷۰ کشور دیگر نیز قهوه در حجم کمتری تولید می‌شود. از جمله کاستاریکا، هندوراس، نیکاراگوئه، جامائیکا در جنوب و مرکز آمریکا، سوماترا و گینه‌نو در جنوب شرقی آسیا.
۸- و اما کشورهایی که بیشترین واردات قهوه را دارند ایالات متحد آمریکا، آلمان، ژاپن، فرانسه، اسپانیا و ایتالیا هستند.
۹- بیشترین میزان مصرف سرانه قهوه در فندلاند، دانمارک، نروژ، سوئد و استرالیاست.

کمربند قهوه

تجارت قهوه بعد از نفت بزگترین تجارت قانونی دنیا است و قهوه بعد از آب محبوبترین نوشیدنی در دنیا می‌باشد. سالانه بیش از ۸ میلیون تن دانه قهوه برداشت و به فروش می‌رسد که کشور برزیل با تولید نزدیک ۳ میلیون تن بیشترین سهم تولید قهوه را در میان کشورهای کشت کننده قهوه داراست.

احتمالا اولین بار اثر انرژی‌زای قهوه در شمال شرق اتیوپی کشف گردید که این موضوع باعث شناسایی درختان وحشی قهوه شد. کشت قهوه توسط انسان اولین بار در یمن در جنوب جزیره العرب صورت گرفت و قدیمی‌ترین شواهد معتبر از نوشیدن قهوه مربوط به میانه قرن ۱۵ در معابد صوفیان یمن است . اسلام و مخالفت آن با نوشیدن الکل مهمترین عامل گسترش مصرف قهوه در میان ساکنان آفریقا و خاورمیانه می‌باشد و شاید بتوان گفت که اسلام قهوه را به تمام جهان معرفی نموده است. در یمن و شرق آفریقا ، صوفیان و مسلمانان از قهوه به‌عنوان نوشیدنی انرژی‌زا برای بیدار ماندن جهت عبادت استفاده می‌کردند. اولین اشاره به “قهوه” در زبان انگلیسی به شکل کاﺋوا (Chaoua) به تاریخ ۱۵۹۸ باز می‌گردد. در زبان‌های انگلیسی و اروپایی، قهوه از کلمه ترکی عثمانی کاهوه(Kahveh) و ایتالیایی کافه (Caffe) گرفته می‌شود. واژه ترکی این کلمه نیز از واژه عربی “قهوه” اقتباس شده بود. زبان شناسان عرب معتقدند که واژه قهوه در اصل نوعی شراب بوده و ریشه آن به فعل”قها” یعنی بی‌اشتها بودن اشاره دارد زیرا این باور وجود داشته که این نوشیدنی موجب کم اشتهایی می‌شود.

دانه قهوه محصول میوه درختی همیشه سبز به نام Coffea است. گیاه کافِا(Coffea) از گونه گیاهان گلدار از خانواده روناسیان (Rubiaceae) است که در نواحی گرمسیری رشد می‌کند. بلندی آن بین ۳ تا ۱۰ متر است و ۳ تا ۵ سال پس از کاشته شدن محصول می‌دهد. شکوفه‌های سفید رنگ و خوشبوی قهوه بسیار به گل یاس شباهت دارند. میوه‌های قهوه تخم‌مرغی‌ شکل‌اند و به صورت خوشه‌ آویزان می‌شوند. هر درخت قهوه حدود ۲۰۰۰ میوه می‌دهد. بین ۶ تا ۹ ماه زمان لازم است تا میوه قهوه از رنگ سبز به زرد و بعد قرمز یا بنفش بدل شود و کاملاً برسد. برگ‌های درخت قهوه به رنگ سبز تیره و براق هستند و ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر طول و ۶ سانتیمتر پهنا دارند.

قهوه عربیکا

دو سوم قهوه جهان را تشکیل مى دهد و در آمریکاى جنوبى، مرکزى و سواحل شرقى آفریقا و ارتفاعات ۶۰۰ تا ۲هزارمترى به عمل مى آید.

قهوه روباستا

یک سوم بقیه قهوه جهان را تشکیل مى دهد و در مناطق شرجى آفریقا و آسیا در ارتفاعات حدود ۶۰۰متر به عمل مى آید. طعم قهوه روباستا از عربیکا قوى تر است به همین دلیل قهوه روباستا اغلب با قهوه عربیکا مخلوط مى شود تا طعمى قوى تر تولید کند.

دانه هاى گیاه قهوه بعد از بو دادن (رس شدن) و آسیاب شدن آماده فروش مى شود، اما گروهى از مردم ترجیح مى دهند زحمت آسیاب کردن این دانه ها را خودشان بر عهده بگیرند. به عقیده این عده با این روش مى توان قهوه بهتر و تازه ترى میل کرد.

مزه و بو دو عامل اصلى در تشخیص قهوه هاى خوب و درجه یک هستند که تنها از راه تجربه قادر به شناسایى آن خواهید بود و اگر این تجربه را نداشته باشید مجبور هستید به حرف قهوه فروش اکتفا کنید.

انواع قهوه

امروزه انواع قهوه با نام هاى ترک، فرانسه یا اسپرسو شناخته مى شوند.جالب است بدانید نامگذارى قهوه به این نام ها، ربطى با نحوه کشت یا محل کشت آن ندارد. زیرا کشورهاى ترکیه، فرانسه یا ایتالیا مزارع کشت قهوه ندارند و قهوه فقط در یک شرایط خاص و در مناطقى که داراى آب و هواى گرم حاره اى باشند رشد پیدا مى کند.اصطلاح قهوه ترک از آنجا پدید آمد که ترک ها، اولین کشورى بودند که قهوه را به شیوه اى که خودشان مى پسندیدند، پخت و آسیاب کرده و سپس مى جوشاندند. ترک ها پودر قهوه را با آب حل کرده، سپس مى جوشاندند و بعد از به اصطلاح عمل آمدن قهوه، آن را مى خوردند. در این روش، خود قهوه علاوه بر عصاره و شیره آن نیز خورده مى شود که برخى معتقدند در درازمدت باعث از بین رفتن پرزهاى معده مى شود.

قهوه ها بسته به نوع دم کردن با یکدیگر متفاوتند و به طور معمول به سه نوع ۱٫قهوه ترک ۲٫قهوه فرانسه و ۳٫قهوه اسپرسو تقسیم می شوند . قهوه ترک بسیار نرم آسیاب می شود (کاملا” پودر) و به وسیله قهوه جوشهای معمولی روی شعله گاز آماده می شود و دارای کف روی فنجان و مقداری لرد در ته فنجان می باشد.

جازوه ارمنستانی

قهوه فرانسه بر خلاف قهوه ترک زبر تر آسیاب می شود و با دستگاه قهوه ساز دم می شود به صورتی که قهوه در داخل فیلتر کاغذی مانده و فقط عصاره قهوه به وسیله آب گرم خارج شده و در مخزن دستگاه جمع می گردد ، قهوه فرانسه مانند چای رقیق و فاقد کف و لرد ته فنجان است و معمولا در لیوان معمولی سرو می گردد.

قهوه اسپرسو نرم تر از فرانسه و زیر تر از ترک آسیاب می شود و با دستگاه مخصوص اسپرسو دم می شود به صورتی که آب با فشار زیاد از قهوه عبور داده می شود و عصاره قهوه به طور کامل خارج می گردد ، اسپرسو در فنجان کوچکتر از قهوه ترک سرو می شود و کف نازک و روشنی روی آن می بندد (اگر دستگاه خوب و قهوه مناسب استفاده گردد) و فاقد لرد است.

بازار در حال رشد قهوه

امروزه در صنعت جهانى قهوه ۲۰ میلیون نفر در حال فعالیت هستند و بالغ بر ۴۰۰ میلیارد فنجان در سال قهوه نوشیده مى شود، به طورى که تنها در ایتالیا ۵ هزار کارخانه تولید قهوه و ۲۰۰ هزار بار قهوه وجود دارد. ۴۰ کشور در دنیا در کار کشت و تولید قهوه هستند که از میان آنها کشورهاى برزیل، کنیا، کلمبیا، هند، لائوس، ویتنام، اکوادور، ونزوئلا، جامائیکا و کوبا برترین تولید کنندگان قهوه دنیا به شمار مى روند. صنعت قهوه در ایران نیز با بازار بالقوه اى رو به رو است و بسیارى از سرمایه گذاران خارجى را به سمت خود جذب کرده است. برخى معتقدند اگر تنها ۱۰ درصد از جمعیت ۷۰ میلیونى ایران، یعنى فقط ۷ میلیون از ایرانیان قهوه بنوشند، روزانه باید در ایران ۵۶ تن قهوه مصرف شود، ولى هنوز چاى به عنوان یک نوشیدنى سنتى در ایران محسوب مى شود و قهوه بیشتر یک نوشیدنى تجملى به حساب مى آید، اما رو به رشد بودن جامعه جوان ایران نیز مى تواند محرکى براى افزایش میزان مصرف قهوه در ایران باشد، زیرا نسل جوان همواره در پى ابداعات جدید و خواسته هاى جدیدى است و علاقه دارد تا درکنار آداب و رسوم گذشته شیوه هاى جدید را نیز دربیشتر زمینه ها تجربه کند. بنابراین یک نوشیدنى خوب حتما مى تواند جایگزین خوبى براى نسل جدید باشد. این تجربه در کره و ژاپن، ۲۵ سال پیش نیز به دست آمد. زمانى که نسل جدید آنها بر سر کارآمد، قهوه را به عنوان یک نوشیدنى جدید برگزید. قبل از آن اگر از هر ۵ نفر یک نفر قهوه مى خورد و ۴ نفر چای، در حال حاضر وضعیت برعکس شده و از هر ۵ نفر ۴ نفر قهوه مى خورند و یک نفر چای. رشد مصرف قهوه تنها به ایران محدود نمى شود. طبق آمار به دست آمده در فاصله بین سال هاى ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۲ مصرف قهوه در دنیا چیزى حدود ۳۵ درصد رشد داشته است. کشورهاى اتریش، بلژیک، قبرس، دانمارک، فیجی، فنلاند، آلمان، یونان، ایرلند، ایتالیا، ژاپن، نروژ، سوئد، سوئیس، آمریکا و انگلیس، بزرگترین واردکنندگان قهوه در سال ۲۰۰۲ بوده اند که مصرف آنها در این سال حدود ۸۲ میلیون کیسه ۶۰ کیلویى قهوه بوده است.

تاریخ: 1396/7/12 بازديد: 1,332 ادامه
مواد تشکیل دهنده صابون

صنعت صابون‌سازی ، ریشه در بیش از ۲۰۰۰ سال گذشته دارد. در حفاری‌های بمبئی یک کارخانه صابون‌سازی پیدا شده است. با این‌حال ، در میان بسیاری از صنایع شیمیایی ، هیچکدام همانند صنایع صابون‌سازی چنین تغییرات بنیادی در مواد اولیه شیمیایی خود تجربه نکرده‌اند. معمولا پذیرفته شده است که مصرف سرانه صابون نشان‌دهنده سطح زندگی افراد هر کشوری است.

تاریخچه
صابون در واقع ، هیچ‌گاه کشف نشده، بلکه بتدریج از مواد خام قلیایی و چربی‌ها تحول یافته است. پلینی پدر ، ساخت صابون‌های نرم وسخت را در قرن اول شرح داده است، ولی تا قرن سیزدهم هیچ‌گاه صابون بمقدار کافی بطوری که بتوان به آن صنعت گفت، تولید نشد. تا اوایل دهه ۱۸۰۰ باور بر این بود که صابون مخلوطی مکانیکی از چربی و قلیاست.

سپس شورول ، شیمیدان فرانسوی ، نشان داد که تشکیل صابون در واقع یک واکنش شیمیایی است. دومنیه ، کارهای وی را در زمینه بازیابی گلسیرین از مخلوطهای صابونی‌شده کامل کرد. تا پیش از کشف مهم لوبلان در زمینه تولید ارزان قیمت کربنات سدیم از کلرید سدیم ، نیاز به قلیا از طریق خیساندن خاکستر چوب‌ها یا تبخیر آبهایی مانند رودخانه نیل که بطور طبیعی قلیایی‌اند تامین می‌شد.

صابون از نمکهای سدیم یا پتاسیم اسیدهای چرب گوناگون تشکیل شده است. طی هزاران سال مصرف صابون روبه فزونی گذاشت تا ساخت آن برای راحتی و بهداشت بشر متمدن ضرورتی صنعتی یافت.

مواد اولیه صابون

پیه ، ماده چرب اصلی در صابون‌سازی است. مقدار پیه مصرفی ، حدود سه‌چهارم کل روغن‌ها و چربی‌های مصرفی صنایع صابون‌سازی است و مخلوطی است از گلیسریدهایی که از آب کردن چربی جامد گاوی با بخار بدست می‌آید. این چربی جامد با بخار ، گوارش می‌شود و پیه روی آب تشکیل می‌گردد، بطوری که به راحتی می‌توان آنرا از روی آب جمع آوری کرد.

بمنظور افزایش انحلال‌پذیری صابون پیه را معمولا در داخل ظرف صابون‌سازی یا ظرف آبکافت با روغن نارگیل مخلوط می‌کنند. روغن دنبه (حدود ۲۰ درصد) دومین ماده اولیه مهم در صابون‌سازی است. این روغن که منبع مهمی از گلیسریدهای چرب است، از حیوانات کوچک اهلی بدست می‌آید. تصفیه روغن از طریق آب کردن با بخار یا استخراج با حلال انجام می‌گیرد و اغلب بدون اختلاط با سایر چربی‌ها مخلوط می‌شود.

صابون مرغوب

در برخی موارد به جای این روغن‌ها ، طی عملیاتی اسیدهای چرب آنها را استخراج و در صابون استفاده می کنند. روغن نارگیل از مدتها پیش حایز اهمیت بوده است. صابون روغن نارگیل سخت است و بخوبی کف می‌کند. این روغن حاوی نسبتهای زیادی از گلیسریدهای بسیار مطلوب اسید لاریک و اسید میرسیتیک است.

تاریخ: 1396/7/12 بازديد: 1,534 ادامه